Βουτιά στα χρηματιστήρια με… κάθε δήλωση Τραμπ

-

Οι συνεχιζόμενες σινο-αμερικανικές αντεγκλήσεις, οι κλιμακούμενες γεωπολιτικές εντάσεις, τα αδύναμα θεμελιώδη οικονομικά μεγέθη συνθέτουν την απαιτούμενη καύσιμη ύλη για ακόμη ένα αυγουστιάτικο οικονομικό παρανάλωμα.

Αδιάκοπα συνεχίζονται τα φραστικά πυρά αλλά και η πρόταξη κλάδων ελαίας στον εμπορικό πόλεμο ΗΠΑ-Κίνας, ενισχύοντας τη «συνηθισμένη» αυγουστιάτικη αστάθεια των κεφαλαιαγορών.

Μετά την απροσδόκητη απόφασή του να αναστείλει μερικώς τους δασμούς που επρόκειτο να επιβληθούν από την 1η Σεπτεμβρίου σε σειρά εισαγόμενων προϊόντων από την Κίνα -γεγονός το οποίο οδήγησε σε ράλι τη Wall Street την περασμένη Τρίτη- ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ πήρε ξανά χθες το όπλο του συνδέοντας τις εμπορικές διαπραγματεύσεις ΗΠΑ-Κίνας με την τρέχουσα πολιτική αναταραχή στο Χονγκ Κονγκ.

«Εκατομμύρια θέσεις εργασίας φεύγουν από την Κίνα προς άλλες χώρες που δεν δασμολογούνται (από τις ΗΠΑ). Χιλιάδες εταιρείες φεύγουν. Η Κίνα θέλει φυσικά εμπορική συμφωνία μαζί μας. Ας επιλύσουν όμως πρώτα με ανθρωπιά το πρόβλημα στο Χονγκ Κονγκ!», έγραψε στο twitter o πλανητάρχης.

Η παρέμβασή του -σε συνδυασμό με ανάλογη του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών- προκάλεσε την άμεση αντίδραση του Πεκίνου. Με ανακοίνωσή του το κινεζικό υπουργείο Οικονομικών διεμήνυσε ότι οι αμερικανικοί δασμοί που πρόκειται να επιβληθούν από την 1η Σεπτεμβρίου παραβιάζουν τη συναίνεση που επιτεύχθηκε μεταξύ του Τραμπ και του Κινέζου προέδρου Σι Τζινπίνγκ στην τελευταία σύνοδο του G20 τον Ιούνιο στην Οσάκα και προειδοποίησε με τη λήψη αντιμέτρων.

Κερδοσκοπία

Η νέα ανταλλαγή πυρών μεταξύ Κινέζων και Αμερικανών προκάλεσε, όπως ήταν φυσικό, νέα αναταραχή στις αγορές χθες το πρωί. Στην Ασία, το Χρηματιστήριο του Τόκιο έκλεισε με πτώση 1,1% ενώ τις μεγαλύτερες απώλειες (-2,8%) κατέγραψε η αγορά της Αυστραλίας, που είδε χρηματιστηριακή αξία 63 δισ. δολαρίων να γίνεται ατμός μέσα σε λίγες ώρες.

Η κινεζική πλευρά επιχείρησε αργότερα να μαζέψει τα πράγματα. Με ξεχωριστή δήλωσή του ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών Χουά Τσουνγίνγκ εξέφρασε την ελπίδα ότι ΗΠΑ και Κίνα θα τα βρουν κάπου στη μέση, υλοποιώντας τη συναίνεση των ηγετών των δύο χωρών στη σύνοδο της Οσάκα.

Η δήλωση αυτή όμως ελάχιστα επηρέασε το ήδη αρνητικά διαμορφωμένο –και από τα απογοητευτικά οικονομικά στοιχεία από ΗΠΑ και Γερμανία– κλίμα στις αγορές.

Στην Ευρώπη οι πανευρωπαϊκοί χρηματιστηριακοί δείκτες έκλεισαν στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 6 μηνών. Το Χρηματιστήριο του Λονδίνου υποχώρησε 1,1%, η Φρανκφούρτη 0,7% ενώ το Παρίσι 0,3%. Στην πτώση των ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων συνέβαλαν ακόμη οι ανησυχίες των επενδυτών για αρνητική ανάπτυξη στη Γερμανία και τη Γαλλία για δεύτερο συνεχόμενο τρίμηνο και διολίσθηση των δύο μεγαλύτερων οικονομιών της ευρωζώνης σε τεχνική ύφεση.

Ανάλογες ανησυχίες εκφράζονται όμως και για τις ΗΠΑ, όπου προχθές το Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης βούτηξε 3% καταγράφοντας τη μεγαλύτερη πτώση του για το 2019. Το… μακροβούτι σημειώθηκε παρά την απόφαση του Τραμπ μία ημέρα νωρίτερα για μερική αναστολή των δασμών στα εισαγόμενα κινεζικά προϊόντα και την άνοδο των μετοχών κατά 1,5%.

Αιτία ήταν η υποχώρηση της απόδοσης του 10ετούς κρατικού ομολόγου των ΗΠΑ χαμηλότερα από την αντίστοιχη του 2ετούς τίτλου. Το γεγονός αυτό, αν και σπάνιο, αποτελεί για τους ειδικούς προάγγελο ύφεσης. Στα τελευταία 30 χρόνια η αντιστροφή της καμπύλης αποδόσεων 2ετών και 10ετών αμερικανικών κρατικών τίτλων σημειώθηκε μόλις 5 φορές. Και τις πέντε ακολούθησε ύφεση.

Απόπειρα ανάκαμψης

Ο Τραμπ, όπως το συνηθίζει, επέρριψε τις ευθύνες στον… Χατζηπετρή, εξαπολύοντας για ακόμη μια φορά επίθεση κατά του προέδρου της κεντρικής τράπεζας των ΗΠΑ (Fed), Τζερόμ Πάουελ, και υποδεικνύοντάς τον ως υπεύθυνο για την πορεία της αμερικανικής οικονομίας λόγω των αποφάσεών του για τα επιτόκια.

Χθες πάντως η Wall Street με εφαλτήριο την υψηλότερη της προβλεπόμενης αύξηση των λιανικών πωλήσεων τον Ιούλιο επιχείρησε ανάκαμψη. Περίπου τρεις ώρες πριν από το κλείσιμο της συνεδρίασης ο δείκτης μετοχών υψηλής κεφαλαιοποίησης Dow Jones σημείωνε άνοδο 0,24%, ο ευρύτερος δείκτης S&P 500 0,26% ενώ ο δείκτης των μετοχών υψηλής τεχνολογίας Nasdaq υποχωρούσε 0,1%.

Ωστόσο κανείς δεν μπορεί να προεξοφλήσει ότι αυτή η άνοδος θα έχει συνέχεια.

Λόγω των θερινών διακοπών και των χαμηλών τζίρων που καταγράφονται, το υποτιμητικό κερδοσκοπικό παιχνίδι και η αστάθεια αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά των αγορών τον Αύγουστο τις τελευταίες δεκαετίες. Ετσι, παρότι ο μήνας αυτός του έτους διακρίνεται για τη ραστώνη, αρκετές φορές έχει αποτελέσει πεδίο… ατυχημάτων.

Η κρίση χρέους της Λατινικής Αμερικής ξεκίνησε τον Αύγουστο του 1982, ένα από τα μεγαλύτερα άλματα των τιμών του πετρελαίου στην ιστορία καταγράφηκε τον Αύγουστο του 1990 -όταν το Ιράκ εισέβαλε στο Κουβέιτ- ενώ η ασιατική κρίση του 1997 ξεκίνησε και αυτή Αύγουστο με την κατάρρευση του ταϊλανδέζικου νομίσματος μπατ.

Αλλά και μια σειρά από κρίσεις όπως η «Μαύρη Τετάρτη» τον Σεπτέμβρη του 1992 -όταν το κερδοσκοπικό παιχνίδι του Τζορτζ Σόρος ανάγκασε τη βρετανική κυβέρνηση σε απόσυρση της στερλίνας από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Συναλλαγματικών Ισοτιμιών- και η κατάρρευση της αμερικανικής τράπεζας Lehmans Brothers τον Σεπτέμβριο του 2008 και το παγκόσμιο κραχ επί της ουσίας «σιγοέβραζαν» από τον Αύγουστο πριν εκδηλωθούν ένα μήνα μετά. Η «καύσιμη ύλη» για ένα ανάλογου μεγέθους ατύχημα υπάρχει και αυτή τη φορά…